Friday, 25 September 2020
TIN MỚI

Hỗ trợ người dân vượt qua khó khăn do đại dịch Covid-19, góp phần đẩy lùi tín dụng đen

Ho tro nguoi dan vuot qua kho khan do dai dich Covid 19 gop phan day lui tin dung denTrước ảnh hưởng của Covid-19, ngành Ngân hàng đã có chính sách cơ cấu lại thời hạn trả nợ, miễn, giảm lãi vay, giữ nguyên nhóm nợ, hỗ trợ khách hàng vay vốn, giảm áp lực trả nợ, góp phần hạn chế việc người dân, doanh nghiệp nhỏ phải tìm đến tín dụng đen.

Hoãn, giãn nợ, miễn, giảm lãi giúp khách hàng vượt qua khó khăn

Cụ thể, ngày 13/3/2020, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) kịp thời ban hành Thông tư 01 có hiệu lực từ ngày 13/3 với cơ chế rất mạnh, tạo cơ sở pháp lý để các tổ chức tín dụng (TCTD) tháo gỡ khó khăn về vốn vay cho khách hàng, như: khách hàng được cơ cấu các khoản nợ gốc và lãi đến hạn với thời hạn phù hợp và không bị chuyển nợ xấu, thời gian này khách hàng không phải trả ngân hàng gốc và lãi, không bị tính lãi phạt; khách hàng sau khi được cơ cấu nợ và giữ nguyên nhóm nợ thì tiếp tục được vay vốn để phục vụ sản xuất kinh doanh. Thông tư cũng tạo hành lang pháp lý để các TCTD miễn giảm lãi, phí. Đây là giải pháp hữu hiệu giúp giảm áp lực về nguồn tiền trả nợ đến hạn để doanh nghiệp tập trung vốn cho sản xuất kinh doanh.

NHNN đã yêu cầu các TCTD phải công khai minh bạch các thủ tục, điều kiện đối với khách hàng; NHNN Chi nhánh các tỉnh, thành phố thiết lập ngay đường dây nóng để tiếp nhận, xử lý kịp thời, triệt để từng trường hợp doanh nghiệp gặp vướng mắc, đồng thời xử lý nghiêm các trường hợp thiếu trách nhiệm, gây khó khăn, chậm trễ hỗ trợ cho doanh nghiệp, người dân.

Đồng thời, Thống đốc NHNN ban hành Chỉ thị số 02/CT-NHNN ngày 31/3/2020 yêu cầu các TCTD nghiêm túc triển khai các giải pháp cấp bách của ngành ngân hàng để tăng cường phòng, chống và khắc phục khó khăn do tác động của dịch bệnh, trong đó:  yêu cầu các TCTD đẩy mạnh thực hiện có kết quả, hiệu quả các giải pháp cơ cấu lại thời hạn trả nợ, miễn, giảm lãi vay; điều chỉnh kế hoạch kinh doanh, chỉ tiêu lợi nhuận phù hợp, kể cả không chia cổ tức bằng tiền mặt, để dành nguồn lực chia sẻ khó khăn, hỗ trợ khách hàng thông qua giảm mạnh lãi suất cho vay đối với khách hàng,...

Tại Hội nghị trực tuyến toàn ngành về tăng cường tín dụng ngân hàng hỗ trợ doanh nghiệp và người dân khắc phục khó khăn do ảnh hưởng dịch Covid-19 mới đây, NHNN đã yêu cầu toàn hệ thống triệt để tiết giảm chi phí để có điều kiện giảm lãi suất cho vay, chia sẻ tối đa khó khăn với khách hàng; chủ động cân đối sẵn sàng nguồn vốn để đầu tư cho những phương án, dự án khả thi, coi cho vay mới hỗ trợ phục hồi sau dịch là yếu tố then chốt thúc đẩy tăng trưởng. Đồng thời, các TCTD đơn giản hóa quy trình thủ tục nội bộ, tạo thuận lợi hơn nữa cho khách hàng vay vốn nhưng không nới lỏng, hạ thấp điều kiện tín dụng để đảm bảo chất lượng tín dụng, duy trì tính lành mạnh, an toàn của hoạt động ngân hàng trong những năm tới.

Về lãi suất, sau 2 đợt giảm lãi suất cuối năm 2019, từ đầu năm 2020 đến nay, NHNN đã 2 lần giảm đồng bộ các mức lãi suất điều hành để tạo điều kiện cho TCTD giảm lãi suất cho vay hỗ trợ phục hồi hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp và nền kinh tế bị tác động từ dịch bệnh Covid-19.

Khuyến khích người dân tìm đến tín dụng chính thức

Trước đó, ngành Ngân hàng luôn có những chính sách kịp thời hỗ trợ và tạo điều kiện tiếp cận vốn cho người dân, doanh nghiệp nhằm góp phần ngăn chặn, đẩy lùi tín dụng đen.

Thực hiện chức năng quản lý nhà nước về tiền tệ và hoạt động ngân hàng, bảo đảm an toàn hệ thống các tổ chức tín dụng Việt Nam, thực hiện Chỉ thị 12/CT-TTg ngày 25/4/2019 về tăng cường phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và vi phạm pháp luật liên quan đến hoạt động tín dụng đen, NHNN đã và đang quyết liệt tổ chức triển khai các giải pháp căn bản về tín dụng ngân hàng, đáp ứng cơ bản nhu cầu vốn của xã hội, phục vụ sản xuất, kinh doanh, dịch vụ và đời sống của người dân, doanh nghiệp.

NHNN đã phối hợp với các Bộ, ngành xây dựng và trình Chính phủ ký ban hành Nghị định số 116/2018/NĐ-CP ngày 07/9/2018 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 55/2015/NĐ-CP và có hiệu lực thi hành kể từ ngày 25/10/2018, trong đó nâng mức cho vay tối đa không có tài sản đảm bảo của một số đối tượng khách hàng lên gấp 2 lần mức cho vay tối đa cũ nhằm đáp ứng tốt hơn nguồn vốn cho người dân tại khu vực nông thôn, vùng sâu, xa nơi tín dụng đen hoạt động mạnh. Đến cuối tháng 3/2020, tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn đạt trên 2 triệu tỷ đồng, tăng 0,87% so với cuối năm 2019, chiếm 24,81% tổng dư nợ tín dụng nền kinh tế.

Bên cạnh đó, NHNN đã ban hành Thông tư 18/2019/TT-NHNN sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 43/2016/TT-NHNN quy định về cho vay tiêu dùng của công ty tài chính, có hiệu lực từ 1.1.2020, nhằm đẩy mạnh cho vay tiêu dùng tại các vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa, góp phần hạn chế tình trạng tín dụng đen ở các địa bàn này. Đến nay, toàn hệ thống TCTD có gần 30 TCTD phi ngân hàng (công ty tài chính và công ty cho thuê tài chính) với dư nợ đạt gần 180 nghìn tỷ đồng, trong đó cho vay phục vụ đời sống (tiêu dùng) đạt trên 132 nghìn tỷ đồng.

Ngoài ra, NHNN có chính sách khuyến khích các TCTD mở rộng mạng lưới hoạt động ngân hàng ở khu vực nông nghiệp, nông thôn, cụ thể như: xây dựng thí điểm và phát triển hệ thống ngân hàng lưu động của Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam; phát triển hệ thống tài chính vi mô, các công ty tài chính tiêu dùng; hoàn thiện chính sách, cơ chế để tăng cường tín dụng tiêu dùng phục vụ các đối tượng thu nhập thấp, vay vốn món nhỏ, thời gian ngắn.

NHNN cũng chỉ đạo các TCTD rà soát để đổi mới quy trình, thủ tục cho vay theo hướng đơn giản hóa thủ tục vay vốn nhưng vẫn đảm bảo quy định của pháp luật; chỉ đạo các TCTD phát triển đa dạng các sản phẩm dịch vụ ngân hàng phù hợp từng đối tượng khách hàng; công khai, minh bạch các mức lãi suất, phí cho vay, đồng thời chủ động tiếp cận và hướng dẫn người dân về thủ tục vay vốn.

Để đưa vốn đến dân nghèo, các đối tượng chính sách, người dân vùng sâu vùng xa, vùng nông thôn, NHNN cũng chỉ đạo Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH), các tổ chức tài chính vi mô… đẩy mạnh cho vay, đáp ứng nhu cầu vốn cho xã hôi, đẩy lùi tín dụng đen được thực hiện thông qua tăng cường sản phẩm, dịch vụ, mạng lưới của NHCSXH tại 63 tỉnh, thành phố, trong đó có các điểm giao dịch tại hầu hết các xã để hỗ trợ tài chính cho các hộ nghèo và đối tượng chính sách. Đến nay, dư nợ của NHCSXH đạt hơn 211 nghìn tỷ đồng với hơn 6,5 triệu hộ còn dư nợ; trong đó dư nợ cho hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo đạt hơn 112 nghìn tỷ đồng.

Đồng hành cùng doanh nghiệp và người dân, mới đây, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 42, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định 15/2020/QĐ-TTg về thực hiện các chính sách hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19, hỗ trợ lao động bị giảm sâu thu nhập, có mức sống dưới mức sống tối thiểu với 62 nghìn tỷ, dự kiến hỗ trợ cho hơn 20 triệu lượt đối tượng. Trong 7 nhóm hỗ trợ đã nhấn mạnh các nhóm: Lao động bị tạm hoãn hợp đồng; lao động nghỉ không hưởng lương; lao động bị chấm dứt hợp đồng; lao động không đủ điều kiện hưởng bảo hiểm thất nghiệp; lao động tự do. Đồng thời hỗ trợ các hộ kinh doanh cá thể bị ngừng kinh doanh theo Chỉ thị 15 của Thủ tướng Chính phủ và tạm dừng đóng vào quỹ bảo hiểm hưu trí tử tuất cho doanh nghiệp gặp khó khăn.

Giáo dục tài chính góp phần nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ tài chính cho người dân

Đặc biệt, ngành Ngân hàng cũng đẩy mạnh truyền thông, giáo dục tài chính, qua đó nâng cao kiến thức cho người dân, đặc biệt là người nghèo, đối tượng chính sách, đồng bào dân tộc thiểu số, đồng bào ở vùng sâu, vùng xa và giúp họ tiếp cận các sản phẩm tín dụng chính thức tại các TCTD, giảm thiểu rủi ro cho người dân khi sử dụng các sản phẩm dịch vụ tài chính ngân hàng, góp phần phổ cập tài chính tại Việt Nam

Về các chương trình giáo dục tài chính, PGS-TS. Đặng Ngọc Đức - Viện trưởng Viện Ngân hàng - Tài chính (Đại học Kinh tế quốc dân) cho rằng, Covid 19 xảy ra cho thấy vai trò rất lớn của giáo dục tài chính cá nhân. Trên thực tế, nhiều cá nhân khi vay vốn đã không tính toán kỹ phương án trả nợ, tiêu dùng quá mức, dẫn tới khả năng rơi vào nợ xấu. Covid-19 xảy ra khiến tình trạng này thêm trầm trọng.

Theo các chuyên gia tài chính, cá nhân khi vay vốn nên tính toán sao cho tiền gốc và lãi phải trả hàng tháng chỉ chiếm 30% tổng thu nhập, để tránh rơi vào tình trạng mất khả năng thanh toán. Tuy nhiên, nếu đã rơi vào tình trạng này, người vay cần bình tĩnh liệt kê lại các món nợ, các kỳ hạn trả nợ sắp đến và lập ra phương án xoay xở, cố gắng trả nợ đúng hạn để không bị chuyển nhóm nợ.

Biện pháp lâu dài nhất để khách hàng sử dụng vốn vay hiệu quả, có kế hoạch chi tiêu và phương án trả nợ rõ ràng, có kỷ luật tài chính, theo ông Phạm Xuân Hòe - Phó viện trưởng Viện Chiến lược ngân hàng (Ngân hàngNhà nước), là phải đặc biệt coi trọng giáo dục tài chính cá nhân cho người lao động.

Đặc biệt, các chuyên gia cũng khuyến cáo người dân thận trọng khi tham gia vay tiêu dùng qua các app với lãi suất cao vì nguy cơ rơi vào vòng xoáy tín dụng đen. Hiện có nhiều công ty, đơn vị cho vay, cầm đồ vẫn gắn chữ tài chính tín dụng khiến người dân hiểu nhầm đã được NHNN cấp phép. Trước đó, NHNN cũng đã lên tiếng khuyến cáo người dân, doanh nghiệp nên tìm hiểu kỹ thông tin, thận trọng khi tham gia các nền tảng P2P Lending (cho vay ngang hàng). NHNN cũng khuyến khích người dân, doanh nghiệp tiếp cận vốn qua kênh tín dụng ngân hàng.

Thực tế, hoạt động của mô hình P2P Lending trong thời gian qua cho thấy vẫn còn nhiều tồn tại như quảng cáo không minh bạch về mức lợi nhuận, không cung cấp hoặc cung cấp thông tin thiếu chính xác về các rủi ro mà các bên tham gia có thể gặp phải, đưa ra mức lãi suất cao phi thực tế để lôi kéo người cho vay tham gia. Nếu xảy ra tranh chấp do không đòi được các khoản đã cho vay, người cho vay có thể mất tiền, khó truy đòi trách nhiệm từ các công ty cung ứng nền tảng P2P Lending. Chưa hết, hoạt động P2P Lending cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro như: Thông tin cá nhân của các bên tham gia có thể bị đánh cắp; hệ thống lưu trữ thông tin của công ty P2P Lending có thể bị chiếm quyền kiểm soát hoặc bị đánh sập dẫn đến toàn bộ thông tin giao dịch của các bên bị mất hoặc xóa; một số đối tượng ẩn danh và núp bóng giao dịch trên các nền tảng P2P Lending để trốn thuế, rửa tiền, tài trợ khủng bố; lừa đảo, chiếm dụng vốn bất hợp pháp; hoặc nhiều đối tượng cho vay nặng lãi, hoạt động tín dụng đen “núp bóng” các nền tảng P2P Lending để cho vay với mức lãi suất rất cao, vượt xa mức trần lãi suất 20%/năm của khoản tiền vay được quy định tại Điều 468 Bộ luật Dân sự năm 2015… Rủi ro càng thêm lớn khi mà các nền tảng P2P Lending chỉ có vốn điều lệ vỏn vẹn vài tỷ đồng, song kết nối cho vay lên tới hàng trăm ngàn tỷ đồng.

Tuy nhiên, để hạn chế, đẩy lùi tín dụng đen, không chỉ ngành Ngân hàng, mà cần sự phối hợp của các Bộ, ngành, chính quyền địa phương trong việc: tuyên truyền chính sách, pháp luật về hoạt động ngân hàng, các quy định pháp luật về phòng chống tội phạm ngân hàng, tín dụng đen tới các tầng lớp nhân dân trong xã hội; đẩy mạnh truyền thông, giáo dục tài chính nhằm nâng cao kiến thức về tài chính ngân hàng và khả năng tiếp cận các sản phẩm, dịch vụ ngân hàng đối với công chúng, qua đó góp phần thúc đẩy tài chính toàn diện, hạn chế người dân phải tìm đến tín dụng phi chính thức; sự phối hợp trong việc tham gia đấu tranh, phát hiện, ngăn chặn và xử lý kịp thời các vụ việc liên quan đến tín dụng đen.

Theo SBV

Read 266 times
Rate this item
(0 votes)
Xem theo ngày tháng